Brandwerende deur met kozijn: stalen deurset of houten combinatie?

Een brandwerende deurset bestaat uit vier onderdelen die samen zorgen voor de gecertificeerde brandwerendheid:

• het deurblad met brandwerende vulling;
• het kozijn met bijbehorende bevestiging en aansluiting op de wand;
• het hang- en sluitwerk (scharnieren, dranger, slot);
• de afdichtingen en kierdichtingen die rook en warmte tegenhouden.

Elk van deze onderdelen is afzonderlijk niet brandwerend. Alleen de complete combinatie is getest en heeft een prestatieverklaring (DoP) en CE-markering volgens EN 13501-2 die garandeert hoe lang het geheel brand en rook tegenhoudt (EI30, EI60, EI120 en dergelijke).

De testmethode volgens EN 1634-1 en de bijbehorende norm EN 16034 gaan er expliciet vanuit dat deur en kozijn als één deurset worden getest en gecertificeerd. Alleen dan is de brandwerendheid aantoonbaar.

Voor stalen brandwerende deuren werken wij met Teckentrup, een Duitse fabrikant die tot de Europese standaard behoort voor stalen brandwerende systemen. Het grote voordeel van een stalen brandwerende deur is dat deur en kozijn samen in de fabriek worden geproduceerd als één pakket. Ze zijn getest, gecertificeerd en verzegeld als één deurset, met één CE-markering die het complete geheel dekt.

Concreet betekent dat:

• de deur past exact in het meegeleverde kozijn, zonder aanpassingswerk op de bouw;
• de brandklasse (bijvoorbeeld EI60 of EI120) geldt aantoonbaar voor het complete systeem;
• de gecertificeerde afdichtingen zitten er af fabriek in;
• de CE-markering onder EN 16034 is volledig geborgd;
• je hoeft niets zelf te combineren of te bewerken.

Wij plaatsen de deurset in het werk, inclusief de brandwerende naadafdichting tussen kozijn en wand. Voor het complete assortiment stalen loopdeuren, zie de productpagina Brandwerende stalen loopdeuren.

Binnen ons assortiment zijn vijf gangbare kozijntypes beschikbaar. De keuze hangt af van de bouwkundige situatie, het type wand en of de deur in nieuwbouw of bestaande bouw wordt geplaatst.

1. Hoekkozijn

Een hoekkozijn (in het Duits Eckzarge) heeft een L-vormige doorsnede en wordt aan één zijde van de wand aangebracht. Het is de meest gangbare uitvoering voor stalen brandwerende deuren in nieuwbouw en bij muren met een standaard dikte. De aansluiting op de wand vraagt om extra afdichtingswerk aan de binnenzijde.

2. Omvattend kozijn

Een omvattend kozijn (Umfassungszarge) omvat de wand aan beide zijden. Deze uitvoering wordt vooral gekozen bij dunnere wanden of bij situaties waarin een strakke aansluiting aan beide kanten van de deur gewenst is, bijvoorbeeld in representatieve ruimtes en gangen met dubbelzijdige afwerking.

3. Blokkozijn

Een blokkozijn (Blockzarge) heeft een rechthoekige doorsnede en wordt volledig in de wandopening gemonteerd, gelijk met de wandafwerking. Vaak toegepast bij industriële omgevingen en situaties waarin de deur zoveel mogelijk vlak in de wand moet zitten.

4. Verstelkozijn

Een verstelkozijn (Verstellzarge) is een uitvoering die kan worden aangepast aan verschillende wanddiktes binnen een bepaald bereik. Ideaal bij renovatie of wanneer de exacte wanddikte pas op de bouw bekend wordt. Verstelkozijnen worden ook gebruikt wanneer de wandopleg niet vlak is en er toch een correcte aansluiting nodig is.

5. Droogbouwkozijn

Een droogbouwkozijn (Trockenbauzarge) is speciaal ontworpen voor plaatsing in metal-stud- of gipsplaatwanden. Het kozijn heeft aan de zijkanten flenzen die de wandconstructie omvatten en zorgt voor een correcte krachtoverdracht in een lichte wand.

De keuze tussen deze vijf types wordt bepaald door de wandconstructie (kalkzandsteen, beton, metal stud, hout), de wanddikte, de brandklasse en de bouwfase (nieuwbouw of renovatie). In de offertefase adviseren wij op basis van de bouwtekening welk type het beste past.

Voor houten brandwerende deuren werkt de systematiek anders. Bij fabrikanten zoals Theuma en Van Vuuren wordt het deurblad los geleverd. In de Nederlandse bouwpraktijk wordt dat deurblad afgehangen in een apart aangeschaft kozijn, dat weer van een andere leverancier kan komen.

Dit biedt in de praktijk veel flexibiliteit: qua kleur, afwerking en integratie in een bestaande architectuur passen houten deuren beter in kantoor- en zorgomgevingen dan stalen deuren. BrandNorm levert daarom ook standaard losse houten brandwerende deuren met kozijnen, en zorgt dat de combinatie inhoudelijk klopt (afmetingen, brandklasse, hang- en sluitwerk).

Deze werkwijze heeft één belangrijk aandachtspunt dat vaak over het hoofd wordt gezien: de CE-markering onder EN 16034 geldt voor de complete deurset, niet voor losse componenten. Daarover meer in de volgende paragraaf.

Voor het houten assortiment, zie onze productpagina Houten brandwerende deur. Voor kozijnen apart, zie brandwerende kozijnen.

Sinds 1 november 2019 is CE-markering verplicht voor brandwerende deuren onder de geharmoniseerde norm EN 16034. De belangrijke voorwaarde: de deur moet als complete deurset (deurblad + kozijn samen) op de markt worden gebracht om CE-gecertificeerd te zijn onder deze norm.

Voor de Nederlandse markt betekent dit een spanningsveld:

• Stalen deursets (Teckentrup en vergelijkbare fabrieksfabrikanten) voldoen automatisch aan deze eis. Deur en kozijn worden als geheel af fabriek geleverd, met CE-markering op de complete deurset. Volledig conform.
• Houten deuren die traditioneel los worden geleverd en op de bouw worden gecombineerd met een apart kozijn, bevinden zich in een strikter grijs gebied. Onder EN 16034 is de losse combinatie op de bouw formeel niet volledig CE-gedekt, ook al zijn de individuele componenten kwalitatief in orde en van gecertificeerde leveranciers.

Deze constatering is niet nieuw. Experts wijzen er expliciet op dat de gangbare Nederlandse bouwpraktijk niet altijd in lijn is met de Europese norm. Voor veel projecten, met name in de utiliteitsbouw en in bestaande gebouwen, wordt daar in de praktijk pragmatisch mee omgegaan.

Bij BrandNorm zorgen we dat je in beide werkwijzen een aantoonbaar veilige en documenteerbare deurset krijgt:

• Voor stalen deursets: leveren we Teckentrup-deursets met volledige CE-markering af fabriek. Compleet conform EN 16034.
• Voor houten deuren met los kozijn: leveren we het complete pakket (deurblad plus passend kozijn plus hang- en sluitwerk) waarbij de onderdelen afkomstig zijn uit gecertificeerde systeemcombinaties. We houden vast aan de testrapporten van de fabrikant, zorgen dat het kozijn past bij het deurblad, en documenteren de complete deurset in het opleverdossier.

Voor projecten waarin CE-conformiteit onder EN 16034 hard geëist wordt (bijvoorbeeld door de opdrachtgever of het bouwveiligheidsplan), adviseren wij de stalen deurset. Voor projecten waar esthetiek en integratie belangrijker zijn en waar de klassieke houten combinatie past, leveren we die gedegen samengesteld en gedocumenteerd.

Op hoofdlijnen:

Kies stalen wanneer:

• de deur intensief wordt gebruikt (trappenhuizen, technische ruimtes, bedrijfshallen);
• je een langere levensduur en lagere onderhoudslast wilt;
• de brandklasse EI60 of hoger is;
• CE-conformiteit onder EN 16034 hard geëist is;
• de omgeving veel slijtage of stootbelasting kent.

Kies houten wanneer:

• de deur in een representatieve ruimte of kantoorachtige omgeving hangt;
• esthetiek en integratie in bestaande afwerking belangrijk zijn;
• een houten kozijn (of een specifieke uitvoering) gevraagd wordt;
• het gebruik minder intensief is;
• de brandklasse EI30 of EI60 volstaat.

Beide uitvoeringen voldoen aan de wettelijke brandwerendheidseisen wanneer ze correct zijn geplaatst en gedocumenteerd. Het verschil zit in de manier waarop de deurset tot stand komt: bij stalen af fabriek, bij houten door zorgvuldige samenstelling.

De brandklasse van een deurset wordt aangeduid volgens EN 13501-2:

• EI30: 30 minuten weerstand tegen brand en warmtestraling. Toepassing: standaardbrandcompartimenten in kantoren, appartementen en kleinere bedrijfspanden.
• EI60: 60 minuten weerstand. Toepassing: brandcompartimentscheidingen in de meeste bedrijfspanden, magazijnen, zorginstellingen en woongebouwen.
• EI120: 120 minuten weerstand. Toepassing: zware industriële omgevingen, datacenters, PGS-15-ruimtes en scheidingen waar langere interventietijd nodig is.

Voor de meeste toepassingen in Nederland volstaat EI30 of EI60. Voor uitleg over het verschil tussen EI, EW en E, zie onze kennisbankpagina over brandwerende classificaties E, EW en EI.

Zowel stalen als houten brandwerende deursets zijn beschikbaar in een breed scala aan uitvoeringen. Veelvoorkomende opties:

• afmetingen op maat, zowel enkele als dubbele deuren;
• zelfsluitende functie via dranger of vrijloopdranger;
• kleefmagneet, waardoor de deur open blijft staan tot brandmelding;
• paniekslot voor vluchtroutes en publiek toegankelijke ruimtes;
• glaspaneel in gecertificeerde brandwerende uitvoering;
• rookwerendheid (Sa of S200) voor slaapfuncties en vluchtroutes;
• inbraakwerendheid in klasse RC2 of RC3;
• RAL-kleur naar keuze;
• brievenbus of andere doorvoeringen in de deur (mits gecertificeerd).

Elke optie moet zijn opgenomen in de gecertificeerde deur-kozijn-combinatie. Achteraf een glaspaneel, brievenbus of paniekslot toevoegen kan de certificering ongeldig maken. Neem deze wensen dus mee in de offertefase, dan verwerken wij ze in de deurset zoals door de fabrikant getest.

Ongeacht of je een stalen deurset of een houten combinatie kiest, de plaatsing bepaalt uiteindelijk of de deur ook werkelijk voldoet aan de gecertificeerde brandklasse. De cruciale stap: de brandwerende afdichting van de naden tussen kozijn en wand.

Deze naden moeten worden gevuld met een gecertificeerde brandwerende afdichting op basis van steenwol, intumescerend materiaal of een gecertificeerde brandwerende kit. Standaard PUR-schuim is geen brandwerende afdichting en voldoet niet aan de EI-eis, ook al hangt er een gecertificeerde deurset. Meer over deze fout en hoe je ‘m voorkomt lees je in onze blog over brandwerende deuren vervangen.

BrandNorm plaatst deursets standaard inclusief de gecertificeerde brandwerende afdichting, en levert bij oplevering de complete documentatie (CE-certificaat, DoP, opleverrapport) die je in het brandveiligheidsdossier van het gebouw kunt opnemen.

Zit er CE-markering op een houten brandwerende deur die los wordt besteld?

Onder EN 16034 wordt de CE-markering aangebracht op de complete deurset, niet op het losse deurblad. Een houten deurblad dat los wordt geleverd, is technisch gezien een component van een deurset. Wanneer het deurblad wordt gecombineerd met een gecertificeerd kozijn uit een getest systeem en correct wordt gemonteerd, voldoet de complete deurset. Zonder die aantoonbare combinatie is de CE-conformiteit onder EN 16034 minder waterdicht. BrandNorm zorgt daarom dat bij houten deuren de kozijncombinatie klopt en gedocumenteerd is.

Wat is het verschil tussen een stalen en houten brandwerende deur met kozijn?

Een stalen deurset (bijvoorbeeld Teckentrup) wordt in de fabriek geproduceerd als één systeem en heeft één CE-markering over deur en kozijn samen. Een houten deur (bijvoorbeeld Theuma of Van Vuuren) wordt vaak los geleverd en op de bouw in een gecertificeerd kozijn gehangen. Stalen deursets zijn duurzamer en beter geschikt voor intensief gebruik en zwaardere brandklassen. Houten deuren bieden meer flexibiliteit in afwerking en passen beter in representatieve of kantoorachtige ruimtes.

Welke kozijntypes zijn er voor stalen brandwerende deuren?

Voor de stalen Teckentrup-deurset zijn er vijf standaard uitvoeringen: hoekkozijn, omvattend kozijn, blokkozijn, verstelkozijn en droogbouwkozijn. De keuze hangt af van de wanddikte, het wandtype (steenachtig of metal stud) en de bouwfase (nieuwbouw of renovatie). Wij adviseren welk type past bij jouw situatie op basis van de bouwtekening.

Welke brandklasse heb ik nodig?

Dat hangt af van het brandveiligheidsconcept van het gebouw en de gebruiksfunctie. Voor de meeste kantoor- en woonruimtes volstaat EI30. Voor bedrijfscompartimenten, zorginstellingen en zwaardere industriële toepassingen wordt vaak EI60 of EI120 gevraagd. Bij twijfel gaan we uit van het brandveiligheidsplan of adviseren wij op basis van de tekening.

Kan een brandwerende deur met kozijn ook rookwerend zijn?

Ja. Een deurset kan naast brandwerend ook rookwerend worden uitgevoerd in klasse Sa of S200 volgens NEN 6075. Dat wordt vaak gevraagd in gebouwen met slaapfunctie (appartementen, hotels, zorginstellingen) en in vluchtroutes. Meer hierover in onze blog over het verschil tussen Sa en S200 rookwerendheid.

Is een brandwerende deurset op maat leverbaar?

Ja, zowel stalen als houten brandwerende deursets worden vrijwel altijd op maat geleverd. Afmetingen, RAL-kleur, sloten, glaspanelen, brievenbussen en drangers worden vooraf afgestemd en in de gecertificeerde combinatie meegenomen.

Moet een brandwerende deurset jaarlijks worden onderhouden?

Ja. Een brandwerende deurset is een actief brandveiligheidssysteem dat jaarlijks moet worden geïnspecteerd. Sluiting, afdichting, dranger en hang- en sluitwerk worden gecontroleerd. Dit onderhoud is verstandig onder te brengen in een servicecontract voor brandwerende deuren, zodat het dossier centraal wordt bijgehouden.

BrandNorm levert en plaatst gecertificeerde brandwerende deuren in stalen uitvoering (Teckentrup, als complete deurset) en houten uitvoering (Theuma, Van Vuuren en andere kwalitatieve fabrikanten, geleverd met bijpassend kozijn uit een gecertificeerde systeemcombinatie). Van EI30 tot EI120, in alle gangbare kozijntypes, en met alle opties die je project vraagt.

Bekijk meer informatie over onze stalen brandwerende loopdeuren of over de houten brandwerende deur. Voor kozijnen zonder deur zie onze productpagina brandwerende kozijnen.

Vraag een vrijblijvende offerte aan of neem contact op voor een opname op locatie.